Morele
Wstęp
Ojczyzną moreli jest Azja. Pierwsze wzmianki o uprawie tego gatunku datują się z czasów panowania cesarza chińskiego Ju (2198 r. przed n.e.).
W Polsce pestki moreli znajdowano wraz z pestkami brzoskwiń w wykopaliskach z VIII wieku n.e. Morele były uprawiane wówczas przy ścianach, głównie w zachodnich i południowych rejonach kraju. W wieku XVI drzewa morelowe były już powszechnie znane, czego dowodzi polecenie króla Stefana Batorego wysadzenia w ogrodzie królewskim w Łobzowie pod Krakowem 100 drzew morelowych (na 1450 drzew ogółem).
Obecnie uprawa moreli jest najbardziej rozpowszechniona między 30° południowej a 52° północnej szerokości geograficznej; w uprawie amatorskiej spotyka się morelę nawet do 61° północnej szerokości geograficznej (np. w Norwegii). Największymi ośrodkami produkcji to-
160 warowej moreli są Włochy, Węgry, Rumunia, Bułgaria i Jugosławia.
W krajach południowych, jak np. w Meksyku czy w Brazylii, morele uprawia się również w górach. We Francji i Szwajcarii spotykamy się z uprawą moreli na terenach wzniesionych około 1400 m n.p.m., w Pamirze do 3000 m, a w Himalajach nawet do 4000 m. W Polsce morele uprawiane są zarówno w sadach, jak i w ogrodach przydomowych oraz na działkach. Należy stwierdzić, że coraz więcej mieszkańców miast interesuje się uprawą moreli, owoce ich bowiem są bardzo wartościowe, a nie dla wszystkich dostępne z powodu wysokiej ceny.
W małych ogródkach morele mogą być uprawiane wszędzie z wyjątkiem podmokłych gleb torfowych i kotlin — zastoisk mrozowych, natomiast sady morelowe należy zakładać na odpowiednio wybranych terenach.